چکیده
اهمیت مصالحه و سازش در نظام قضایی ایران به اندازه ای است که در برخی متون قانونی از جمله قانون آیین دادرسی مدنی، قانون آیین دادرسی کیفری، قانون شوراهای حل اختلاف، آیین نامه اجرایی لایحه قانونی استقلال کانون وکلای دادگستری و ... پیش بینی شده و مورد تأکید قرار گرفته است اما قابل اعتراض بودن یا غیر قابل اعتراض بودن گزارش اصلاحی ناشی از مصالحه و سازش بین اصحاب دعوی توسط شخص ثالث، در سنوات گذشته به یکی از مباحث چالش برانگیز در حوزه دادرسی های حقوقی تبدیل شده بود. هر چند مقنن برای اولین بار در قانون شوراهای حل اختلاف مصوب 1402 اعتراض ثالث به گزارش اصلاحی را پذیرفته و به اختلاف نظرها پایان داده است اما برای احقاق حق و جلوگیری از تضییع حقوق اشخاص ثالث و ممانعت از تحمیل ضرر و زیان ناشی از دعاوی صوری، قانونی شناختن چنین حقی برای شخص ثالث، قابل تسرّی به تمام دادنامه های صادره از مراجع قضایی حاوی گزارش اصلاحی می باشد. در این مقاله، نگارندگان با تحلیل آراء صادره مختلف و متناقض و بررسی نظر موافقان و مخالفان پذیرش اعتراض ثالث نسبت به گزارش اصلاحی و با توجه به کتب و مقالات و درنظر گرفتن تحولات قانونی خصوصاً قانون شوراهای حل اختلاف مصوب 1402 به روش کتابخانه‌ای در صدد پاسخ گویی و رفع ابهام نسبت به موضوع برآمده و بر قابل اعتراض بودن گزارش اصلاحی صادره از کلیه مراجع قضایی در جهت پایان دادن به اختلاف نظرها و حل مشکل تأکید نموده اند.